İliç'teki maden bölgesiyle ilgili yeni gelişme: AYM faciadan 19 gün önce hak ihlali kararı vermiş

Erzincan’ın İliç ilçesindeki altın madenine verilen çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) olumlu raporu verilmesini Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) faciadan 19 gün önce hak ihlali saydığı ortaya çıktı.

Anagold Madencilik’in işlettiği Çöpler Altın Madeni kompleksi içerisinde yer alan Çakmaktepe Madeni Açık Ocak İşletmesi’ne ilişkin kapasite artış projesine ÇED olumlu kararı AYM, özel hayata saygı hakkının ihlali hükmünü verdi.

Hak savunucusu Sedat Cezayiroğlu’nun bireysel başvurusunu değerlendiren AYM, Erzincan İdare Mahkemesi tarafından verilen “ÇED raporunda hukuka aykırılık yoktur” kararının ihlale yol açtığına dikkat çekerek yeniden yargılama yapılmasına karar verildi.

ZİRAAT MÜHENDİSİ BİLE YOK

AYM, aynı projeye ilişkin Eşref Demir’in başvurusunu hatırlatarak davadaki karşı oy gerekçelerine de dikkat çekti. Onama kararına katılmayan iki üye, proje alan yüzde 22’sinin mera niteliği taşıdığı, bölgedeki hayvancılığın etkilenip etkilenmeyeceğine ilişkin esaslı bir değerlendirme yapılmadığı ve bilirkişi heyetinde ziraat mühendisi bulunmamasına ilişkin karara dikkat çekildi.

Kararda, bilirkişilerce ÇED raporunda bölge sakinlerinin geçim kaynağının hayvancılık olduğu ve proje alanında kalan meranın kullanıldığı ifade edilirken raporda meranın kısmen tahrip olduğu tespitine yer verilmekle yetinildiği vurgulandı. Yüksek Mahkeme kararında, mahkemenin bilirkişi raporunda hareketle ortaya koyduğu gerekçenin sınırlı olduğunu ifade etti. Mahkemenin başvurucunun belirli iddialarına doğrudan bir cevap verilmediği aktarılan AYM kararında, kamusal makamların özel hayata saygı hakkı bağlamında pozitif yükümlülüklerini yerine getirilmediği belirtildi.

"ÇEVRE DAVALARINDA ŞEKLİ YARGI"

İliç savunucusu Sedat Cezayirlioğlu’nun avukatı İsmail Hakkı Atal tarafından AYM kararına ilişkin açıklama yaptı. Atal açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“AYM, başvurucu yurttaşın yaşadığı köyünün yanı başında maden işletmesi açılmasını ‘özel hayata saygı hakkının ihlali’ için yeterli görüyor. Bu da AKP’nin ele geçirdiği yargıda çevre davalarında ‘görünüşte ve şekli bir yargılama yürütüldüğü’ için kâğıt üzerinde her şey hukuka uygun gösterilse dahi yurttaşın sadece yaşam alanının işletmenin yanı başında olmasının hak ihlali için yeterli olması anlamına geliyor. AYM kamu idarelerinin özel hayata saygı hakkı bağlamında pozitif yükümlülüklerini yerine getirmediklerini de belirterek bizim hep iddia ettiğimiz idarenin altın madenlerinin lehine yasaları ihlal ettikleri iddiamızı dolaylı olarak desteklemiş oluyor.”