Küresel Gıda Fiyat Endeksi açıklandı: Dünyada düşüyor, Türkiye'de artıyor!

FAO Küresel Gıda Fiyat Endeksi’ne göre global planda gıda fiyatları Temmuz’da sert bir düşüş kaydetti.

Bloombergt HT’den İrfan Donat’ın haberine göre Temmuz’daki düşüş, bitkisel yağ ve tahıl endekslerindeki önemli düşüşlerin öncülüğünde gerçekleşti.

Hububat: FAO Hububat Fiyat Endeksi aylık bazda yüzde 11.5 düşüşün ardından Temmuz’da ortalama 147.3 puan oldu. Yıllık bazda ise yüzde 16.6 yükseliş söz konusu. Düşüşe öncülük eden dünya buğday fiyatları, kısmen Ukrayna ile Rusya arasında Ukrayna’nın Karadeniz’deki ana limanlarının blokajını kaldırmak için varılan anlaşmanın ve Ukrayna’dan tahıl ihracatının yeniden başlayacağının işaretiyle Temmuz ayında yüzde 14.5’e kadar düştü. Kuzey yarımkürede devam eden hasatların mevsimsel uygunluğu da fiyatların geri çekilmesinde etkili oldu. Bununla birlikte, uluslararası buğday fiyatları geçen yıl Temmuz ayındaki değerlerinin hala yüzde 24.8 üzerinde seyrediyor. Uluslararası iri taneli tahıl fiyatları, art arda dördüncü ayda yüzde 11.2 düşüşle gerilerken, bir yıl önceki değerlerinin yüzde 12.1 üzerinde kaldı. Ukrayna limanlarından sevkiyata yeşil ışık yakan anlaşma dünya mısır fiyatlarındaki yüzde 10.7’lik düşüşte etkili oldu.

Mısır: Mısır hasadının geçen yılki hızının üzerinde seyrettiği Arjantin ve Brezilya’da olumlu mevsimsel seyir de fiyatlar üzerindeki baskıyı hafifletmeye yardımcı oldu.

Pirinç: Temmuz’da uluslararası pirinç fiyatları, büyük ihracatçılardaki talep belirsizliği ve döviz hareketlerinin de etkisiyle yıl başından bu yana ilk kez düştü.

Bitkisel yağ: FAO Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi, aylık bazda yüzde 19.2 düşüşle 10 ayın en düşük seviyesini kaydetti. Keskin düşüş, palm, soya, kolza tohumu ve ayçiçek yağlarında düşen dünya fiyatlarından kaynaklandı. Uluslararası palm yağı fiyatları Temmuz ayında üst üste dördüncü ay düşüş yaşadı. Uluslararası palm yağı fiyatları, dünyanın önde gelen palm yağı ihracatçısı Endonezya’dan bol miktarda ihracat imkanı beklentisi nedeniyle Temmuz ayında üst üste dördüncü ay düştü.

Bu arada, dünya soya ve kolza tohumu yağı fiyatları sırasıyla uzun süreli durgun talep ve bol miktarda yeni mahsul arzı beklentileri üzerine geriledi. Ayçiçek yağı durumunda, Karadeniz bölgesinde devam eden lojistik belirsizliklere rağmen, küresel ithalat talebinin azalması nedeniyle uluslararası fiyatlar önemli ölçüde düştü. Düşen ham petrol fiyatları da bitkisel yağ fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturmada etkili oldu.

Süt: FAO Süt Ürünleri Fiyat Endeksi ise Temmuz’da ortalama 146.4 puan ile aylık bazda yüzde 2.5 geriledi. Yıllık bazda ise yüzde 25.4 artış kaydetti. Uluslararası yağsız süt tozu fiyatları en keskin düşüşü kaydetti, ardından tereyağı ve tam yağlı süt tozu fiyatları, yaz döneminde Avrupa’daki durgun piyasa yüzünden geriledi. Öte yandan, Avrupa’da turistik destinasyonlardaki yüksek iç satışlar, zayıf küresel ithalat talebini telafi ettiğinden, dünya peynir fiyatları sabit kaldı. Sonuç itibariyle, zayıf bir talebe karşın küresel tedarik trendi, küresel süt fiyatlarının yüksek seviyelerde kalmasını sağladı.

Et: FAO Et Fiyat Endeksi, aylık bazda yüzde 0.5 düşüşle Temmuz’da ortalama 124,0 puan olarak gerçekleşti ve art arda altı aylık artışın ardından bir önceki aya göre ilk düşüşe işaret etti.

Şeker: FAO Şeker Fiyat Endeksi Temmuz’da ortalama 112.8 puan ile aylık bazda yüzde 3.8 düştü. Böylece Endeks, art arda üçüncü aylık düşüşü işaret ederek beş ayın en düşük seviyesine ulaştı.

Fiyatlar dünyada düşerken Türkiye’de durum ne?

Türkiye’deki gıda fiyatları ise artmaya devam ediyor. TÜİK verilerine göre son beş ayda gıda ve alkolsüz içecek fiyatlarındaki artış, her ay dünya ortalamasının çok üstüne çıktı, yıllık oran Temmuz’da yüzde 94’e kadar yükseldi.

Dünyada gıda fiyatları artarken TÜİK, son beş aydaki gıda enflasyonunu şöyle açıklamıştı:

• Mart: Yüzde 70.33
• Nisan: Yüzde 89.10
• Mayıs: 91.63
• Haziran: Yüzde 93.93
• Temmuz: Yüzde 94.65