TCDD arazisinde 24 katlık plana yargı yolu!

TMMOB Şehir Plancıları Odası İzmir Şubesi, Konak Kuruçay Mahallesi’nde Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları’na (TCDD) ait 10 bin 620 metrekarelik araziyi ticaret alanına dönüştüren ve zemin artı 24 kata kadar yapılaşmanın önünü açan imar planına karşı dava açtı. İzmir 7. İdare Mahkemesi’nde açılan davada planın yürütmesinin durdurulması ve iptali talep edildi.

Oda, mevcut demiryolu ve yol kullanım kararlarının kaldırılmasına, kamuya ait alanın ticarileştirilmesine ve yapılaşma yoğunluğunun artırılmasına karşı çıktı

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca 22 Haziran 2026 tarihinde onaylanan 1/5.000 ölçekli nazım imar planı ile 1/1.000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği, Konak ilçesi Kuruçay Mahallesi’ndeki 1384 ada 15 parseli içine alıyor.

Toplam 10 bin 620,78 metrekare büyüklüğündeki ve mülkiyetinin tamamı TCDD’ye ait olan parselin mevcut plandaki “DDY Alanı” ve “Yol” kullanımları değiştirilerek “Ticaret Alanı” ve “Park” statüsü verildi.

Yeni planda ticaret alanı için emsal 2.00, yapı yüksekliği ise zemin katın üzerine 24 kat olacak şekilde belirlendi. Yapı yaklaşma mesafesi de tüm cephelerde 10 metre oldu.

Bakanlık, bu değişikliğin gerekçesinin 5335 sayılı Kanun’un 32. maddesi olduğunu ifade etti. Taşınmazın "TCDD işletmecilik fazlası" olduğu ifade edilerek, buradan kazanılacak gelirin yeni demiryollarının bakımı, onarımı ve yeni araçların temininde kullanılacağı belirtildi.

"KÜLTÜREL VARLIĞIN ÇEVRESİ TİCARİ ODAKLI YAPILAŞMA OLACAK"

Şehir Plancıları Odası’nın dava dilekçesinde, parselin çevresindeki Alsancak Garı, TEKEL, Sümerbank, TARİŞ ve Havagazı yapılarının İzmir’in sanayi ve liman kenti kimliğini yansıtan önemli endüstriyel miras alanları olduğu da ifade edildi.

Oda, plan değişikliğiyle mevcut plan kararlarının ve kamusal kullanım yaklaşımından vazgeçilerek, yapılaşma yoğunluğunun artırıldığını ve endüstri mirası niteliğindeki kültür varlıklarının çevresinin yüksek yoğunluklu ticaret yapılaşmasına açıldığını vurguladı.

"YASAL BİR GEREKÇESİ OLAMAZ!"

Plan değişikliğinin gerekçelerinden birisi de parselde bulunan riskli yapı tespiti oldu. Şehir Plancıları Odası ise 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun’un amacının can ve mal güvenliğini sağlamak ve sağlıklı yaşam alanları oluşturmak olduğunu ifade ederek, riskli yapı tespitinin kamusal alanların ticarileştirilmesi ve ayrıcalıklı imar artışları için yasal gerekçe oluşturamayacağını belirtti.

Oda, dava konusu plan değişikliğinin plan bütünlüğünü ve sosyal-teknik altyapı dengesini bozduğunu, üst ölçekli plan hükümlerine aykırı olduğunu ve sosyal-kamusal donatı alanlarının eşdeğer alan ayrılmadan azaltıldığını iddia etti. Açıklamada ayrıca, artan kullanım ve yapılaşma yoğunluğunun kentsel teknik altyapı üzerindeki etkilerinin ortadan kaldırıldığı ve planın bilimsel, nesnel gereklilik analizlerine dayanmadığı yer aldı.